Wikimedia Commons

Met dank aan de famile van Oranje: 100 jaar Internationaal Recht in Nederland

Den Haag heeft sinds enige tijd als slogan: Internationale Stad van Vrede en Recht. Een trotse bijnaam, iets waar de stadsmarketing mee uit de voeten kon, in tegenstelling tot de eerdere slogan “Den Haag bruist “ wat al snel in plat Haags “duh haag bruis nie, ze gis” werd (Den Haag bruist niet, ze gist).

Dat vrede en recht aan de hofstad gelieerd zijn, ligt niet direct voor de hand. Nederland is immers geen grootmacht die internationaal zijn eigen recht wil laten gelden. Op het gebied van vrede wordt vaak gedacht aan de notoire Nederlandse neutraliteit in de Eerste Wereldoorlog.

Toch was Den Haag de plek waar de internationale vredesbeweging, aangevoerd door Tsaar Nicolaas de IIe [1], in 1899 de eerste Haagsche Vredesconferentie organiseerde wat tevens de aanzet was tot het oprichten van het Permanent Hof van Arbitrage [2]. Dankzij een gift van een stuk grond werd besloten het hof onder te brengen in Den Haag, en alle ondertekenende partijen werkten mee aan het internationale project van grootschalige ontwapening [3].

Charles Taylor staat terecht in Den Haag! Naomi Campbell naar Den Haag gesommeerd voor bloeddiamanten!

Het speciaal hiervoor ontworpen Vredespaleis is daardoor een mengelmoes van stijlen met Carrera marmer, Zwitsers klokwerk, een Deense fontein, eindeloze mozaïeken en bustes van allerhande voorvechters van vrede en recht [4]. Gek genoeg was de hulp van de Schotse geldschieter Andrew Carnegie, de selfmade miljonair uit de Amerikaanse staalindustrie, nodig om de bouw van het paleis te financieren.  Indertijd had zijn schenking van 1,5 miljoen dollar als voorwaarde dat er een uitmuntende juridische bibliotheek aan het Vredespaleis verbonden zou zijn [5].

Het bestaan van dit Hof betekende ook dat toen de Volkenbond een internationaal hof voor het terechtstellen van landen wilde oprichten, zij eenvoudig kon aansluiten bij de bestaande faciliteiten in het Vredespaleis. De huidige vorm van het Internationaal Gerechtshof ontstond met de oprichting van de VN na ’45.

Aangezien dit één van de 6 centrale VN-organen is, betekent dit dat Den Haag de 2e VN-stad ter wereld is na New York.  Sindsdien zijn de meeste ad hoc strafhoven en tribunalen ondergebracht in Den Haag, met in 2002 het permanente Internationaal Strafhof – een gegeven dat zo vaststaat dat Den Haag intussen het pars pro toto is voor Internationaal (Straf)Recht [6]. Charles Taylor staat terecht in Den Haag! Naomi Campbell naar Den Haag gesommeerd voor bloeddiamanten!

Vanaf het huwelijk was het politiek dikke mik tussen de twee koningshuizen.

Al met al heeft de keuze voor Den Haag in 1899 een enorme invloed gehad op de stad, en daarmee op Nederland in geopolitiek opzicht. De reden dat uitgerekend Den Haag werd uitgekozen was niet per se vanwege het eurocentrische wereldbeeld van die tijd, maar met dank aan de betrekkingen tussen de Russische en Nederlandse koningshuizen. Reeds in 1815 had onze koning Willem I voor zijn zoon zijn oog laten vallen op de Russische prinses Anna Paulowna, waarop het huwelijk in 1816 werd voltrokken. Vanaf toen was het politiek dikke mik tussen de twee koningshuizen. Toen Tsaar Nicolaas de IIe de voornameljk Europese grootmachten wilde uitnodigen voor een conferentie, deed hij dat op een centralere plek dan Rusland; Den Haag was voor iedereen makkelijker aan te reizen dan Sint-Petersburg.

In internationale samenwerking hebben we nog steeds een vorst nodig voor handel met partijen die geloven in langetermijnbeleid – in dit geval de monarch – in tegenstelling tot de grillige beleidsveranderingen van 4-jarige kabinetjes.

Nederland is dus een internationale speler, bovendien een internationale speler met een ethische hand vol kaarten. Wij helpen jullie met Vrede! Wij hebben de infrastructuur voor al jullie Rechtspraak! De langetermijnkoers van de Oranjes en hun familiebanden zijn nog steeds van belang voor onze internationale betrekkingen.


[1] Bijna ironisch hoe hij zich zo’n 15 jaar voor de Russische Revolutie op grote schaal inzette voor het Grotere Doel van Vrede, aanvankelijk vooral gestoeld op ontwapening.

[2] Het Hof van Arbitrage is een ad hoc internationaal arbitrage hof voor het beslechten van geschillen tussen landen en andere internationale rechtsobjecten (bijv. NGO’s, multinationals), mits deze een landsgrens overschrijden. Er worden per zaak 3 à 7 arbiters aangesteld uit verschillende landen.

[3] Wederom een bijna ironische pijler aangezien dit 10 jaar was voor WO I en daarbij grootschalige oorlogsvoering.

[4] De bouw van het Vredespaleis is begonnen in 1907 en in 1913 voltooid.

[5] Carnegie financierde uiteindelijk meer dan 4000 bibliotheken over de hele wereld.

[6] Het International Criminal Court (ICC)


Gerelateerde artikelen
Reacties
Nog geen reacties.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Naar boven